Dzień zmarłych

 

W ten jedyny, szczególny dzień, gdy znowu łzy popłyną.

Święta zmarłych

          Listopadowa zaduma to czas szczególnej refleksji nad przemijaniem, kruchością ludzkiego życia oraz pamięcią o tych, którzy odeszli, a jest ich po tamtej stronie coraz więcej z grona rodziny, znajomych. Pierwsze dwa listopadowe dni są dniami szczególnie im poświęconymi,  Wszystkich Świętych  i Dzień Zaduszny.

            Znowu tłumnie, nie jak co dzień, idziemy z kwiatami, ze zniczami i stać będziemy przy grobach. Szkoda, że nie wszyscy z zadumą, ale nawet jeśli, to samo przyjście oznacza, że pamiętamy. Chcę jednak wierzyć, że w większości przypadków te dni mają wymiar duchowy w modlitwie i zadumie nad tajemnicą śmierci oraz wiecznym spoczynkiem zmarłych.

Lampion zrobiony

i świeczka się pali

Milkną westchnienia

cicho w oddali...

Nadchodzi wielkiej

zadumy czas

O tych, którzy odeszli

ale byli wśród nas.

           Krótsze, listopadowe dni, opadające liście i jesienna aura sprzyjają zatrzymaniu się w codziennym pędzie i przemyśleniu  własnego życia, bo  przemijanie to nieodłączna część ludzkiego doświadczenia. Wszystko, co nas otacza, ludzie, uczucia, chwile, miejsca,  podlega nieustannym zmianom. Często budzi to w nas nostalgię, tęsknotę, a czasem lęk przed utratą tego co kochamy. Jednak przemijanie nie musi być jedynie źródłem smutku, a może stać się okazją do dostrzeżenia piękna w ulotnych momentach.

       Heraklit z Efezu mówił: „Panta rhei”– wszystko płynie, nic nie pozostaje takie samo, a buddyzm naucza, że świat jest w ciągłym ruchu, a cierpienie rodzi się z naszego przywiązania do tego, co nietrwałe. I to jest prawda.

         Starożytny filozof Heraklit twierdził, że zmiana jest podstawą istnienia, a naturalną reakcją na przemijanie jest smutek. Doświadczamy go, gdy odchodzą bliscy, gdy kończy się pewien etap życia lub gdy zauważamy upływający czas w nas samych.  Wszystko co nieuniknione, będzie, więc cieszmy się chwilą, która trwa.

Przemijanie

Przemijasz...

Krzykiem noworodka

Mgłą poranka

Liściem spadającym z drzewa

Stukaniem laski siwiejącego starca

Obłokiem wtopionym w nieba źrenice

Odlotem ptaków

Tam, gdzie żar leje się strugami

Przemijasz...

Nie zdążysz się zatrzymać

...życie jest już za Tobą

                               Zofia Soboń

***

Odnaleźć wieczną ciszę

Każdego dnia

Budujemy wiele dróg

Jedna z nich 

Prowadzi zawsze tam

Gdzie muzyka

Szumiących drzew

Do snu kołysze

By pośród bliskich

Odnaleźć wieczną ciszę

                                       Anna Barbara Lachnik

" Tam gdzie kończy się czas" - Małgorzata Dawid

        Druga książka z tych, ładnie opakowanych. „Tam, gdzie kończy się czas” to psychologiczna powieść obyczajowa. Tak właściwie to  bajka dla dorosłych, ale z przesłaniem, bo przecież bajki zawsze są z morałem. To druga książka tej autorki i też jest o szukaniu i odnajdywaniu siebie. Główną bohaterką jest Marta, która ma poczucie, że jej życie utknęło w martwym punkcie i ucieka przez palce. Przełomem staje się nagła, niespodziewana śmierć jej przyjaciółki, co zmusza ją do zatrzymania się. Takie chwile się zdarzają w naszym życiu częściej niż byśmy chcieli, ale tylko w książce może być tak jak opisała to autorka, co nie oznacza, że nie powinniśmy się zgadzać i stosować do przesłania z niej wynikającego. Książka porusza kwestie żałoby, odpuszczania, kruchości życia oraz poszukiwania siły i światła w najtrudniejszych momentach.

" Największym złudzeniem człowieka jest wiara, że będzie jutro."

---

54 książka, 262/22.624

" Po burzy" - Małgorzata Dawid

        Po poprzedniej przeczytanej, pełnej ciepła i uczuć, książce " Smak marzeń" , ta, na początku nie zachęcała, a jednak się zaczytałam. To pierwsza z przysłanych w ładnym opakowaniu. Jest to opowieść o kobiecie, która musi odnaleźć siebie, gdzie bolesna prawda może dać wolność. Tak właściwie, to książka o wielu kobietach, które po trochu gubiły siebie, w imię miłości. Ta pokazuje, że można się odrodzić, ale prawda jest taka, że bohaterka " Po burzy" miała to ułatwione. Nie mniej książkę się dobrze czytało. To taka historia na samotny, wakacyjny wieczór. I jest jeszcze coś w mojej opinii. Dlaczego współczesne autorki muszą w swoich powieściach bluzgać? Tutaj co rusz, było niecenzuralne słowo. Czy to ma podkreślić siłę kobiet? Czy to jest sposób wysławiania się w pewnych sferach? Ja takiego zachowania nie spotkałam w swoim otoczeniu, wśród znajomych, zawodowym czy rodzinnym i to mnie raziło najbardziej.

         Tego, co według mnie stanowi o wartości tej książki, to niektóre mądre myśli, których należy szukać między wersami.

---

53 książka, 244/ 22.362

Kolorowa jesień.

                     W sobotę byłam znowu na działce. Zakręciłam wodę, posadziłam tulipany, wypiłam kawę i delektowałam się ciszą i kolorami.

               I już mam plany na przyszły rok, oby tylko zdrowie pozwoliło.

Cmentarz

       Obok różnych miejsc przechodzimy, przejeżdżamy, mijamy codziennie, albo co jakiś czas i nie mamy pojęcia jakie historie kryją. Miejsce o którym chcę napisać też mijałam kilkakrotnie. Ciekawa byłam co to za pomnik, przy drodze, w lesie, na wzgórku, gdzie prowadzą schodki. Myślałam, że to jakieś miejsce straceń. Dzisiaj się tam zatrzymałam. Nie spodziewałam się tego co się dowiem.

          Jest to cmentarz wojenny żołnierzy radzieckich, założony po wojnie. Urządzeniem cmentarza zajęli się mieszkańcy okolicznych wsi. Cmentarz ogrodzony, z obeliskiem po środku głównej ściany, raczej symboliczną mogiłą na której stało kilka zniczy, czyli ktoś pamięta i czterema kwaterami z obrzeżami , porośniętymi trawą. W zbiorowych czterech mogiłach spoczywa 530 osób poległych w tym rejonie. Tylko niecała setka  została zidentyfikowana.

              Z tablicy informacyjnej dowiedziałam się, że w tym miejscu znajdował się szpital polowy. Z taką informacją spotkałam się po raz pierwszy.

Tylko jedno miejsce, niedaleko Gdańska i aż 530 osób, a ile było takich miejsc. Gdzieś czekały na nich matki, żony, dzieci, a oni nigdy nie wrócili. Może byli wśród nich również źli, jak mówiono o nich, szabrownicy, gwałciciele, ale z pewnością byli też tacy, co nie zasłużyli na brak możliwości powrotu do domu, do swoich rodzin. Bezmyślność wojen. Straszne jest to, że nadal, po osiemdziesięciu latach od tamtych zdarzeń giną ludzie, też Rosjanie. W imię czego. Wtedy wypędzali agresora, a teraz, bo ktoś sobie wymyślił wojnę? Ile ludzkich istnień, jakie koszty finansowe, materialne. Przecież gdyby to zostało zainwestowane w ich kraju, gdzie jak słyszymy jest w różnych częściach bieda i zacofanie, jakie byłyby efekty. A wszystko zostaje zniszczone. Miasta, niepotrzebnie niszczone można odbudować, ale życia się nikomu nie wróci.

        Taka refleksja na progu świąt zmarłych.

                   No i co my byśmy zrobili teraz bez internetu. Poszukałam zaraz więcej informacji na ten temat i wiem więcej. 

           Podczas II wojny światowej miejscowość Warcz  stanowiła kluczowy punkt niemieckiej linii obrony przedpola Gdańska. Zażarte walki o wieś i jej okolice rozegrały się w marcu 1945 roku w ramach operacji pomorskiej Armii Czerwonej /2. Front Białoruski/, która dążyła do likwidacji tzw. Twierdzy Gdańsk. Warcz leżał na trasie natarcia radzieckiej 16 Gwardyjskiej Brygady Pancernej oraz jednostek piechoty idących na Gdańsk od południowego zachodu. Obszar ten charakteryzował się trudnym, zalesionym terenem / kierunek do Domachowa), co Niemcy wykorzystali do przygotowania silnych pozycji. Linia oporu opierała się na nasypach, naturalnych przeszkodach terenowych oraz gęstej sieci okopów. Druga linia obrony biegła bezpośrednio w rejonie Warcza. Według odnalezionych dokumentów i rozkazów bojowych Wehrmachtu, obejmowała ona strategiczne wzgórze o wysokości 59,8 metrów, skąd niemiecka obrona ciągnęła się na północny wschód wzdłuż brzegów lokalnego potoku w kierunku Wojanowa.

          Radzieckie raporty bojowe z tego rejonu donosiły o konieczności masowego użycia saperów z powodu zaminowania terenu, licznych rowów przeciwpancernych oraz rozbicia czołgów i pojazdów pancernych.

         W czasie wojny w miejscowości funkcjonował niemiecki podobóz  koncentracyjnego Sztutowa. W marcu 1945 roku, po przełamaniu linii obrony i zajęciu wsi przez Sowietów, w budynku lokalnej szkoły w Warczu natychmiast utworzono szpital polowy Armii Czerwonej.

    Cmentarz Żołnierzy Radzieckich powstał bezpośrednio przy drodze wojewódzkiej nr 226 , tuż obok dawnego szpitala polowego. Znajdują się tam cztery zbiorowe mogiły, w których pochowano od 530 do 720 żołnierzy poległych w krwawych starciach o Warcz i sąsiednie wioski. Podczas powojennego remontu starej szkoły w Warczu odnaleziono ukryte w ścianach pakiety listów frontowych pisanych przez żołnierzy do rodzin, które zostały tam zdeponowane przez oficera NKWD i przetrwały dziesięciolecia. Zdjęcie szkoły ze strony tejże szkoły.

                To czego się dzisiaj dowiedziałam , udowodniło, jak mało wiemy o miejscach w których żyjemy.

" Smak marzeń" - Lavyrle Spencer

         To już jedna z ostatnich, które swoje odczekały. Ta około dwudziestu lat, ale chociaż minęło tyle czasu warto było po nią sięgnąć.

         Niby banalna w tym o czym opowiada, ale sposób w jaki to robi jest godny podziwu. Północna Dakota, rok 1917, rodzina norweskich osadników zajmująca się rolnictwem.  Do osady przybywa nowa nauczycielka, Wszyscy sadzili, że będzie to mężczyzna, a tutaj prawie dziecko, osiemnastolatka. Musi zamieszkać ,jak dotychczas każdy nauczyciel , w domu farmera, który nie cierpi kobiet. Takie sprawia wrażenie. Od początku można sądzić, jak to może się zakończyć, ale warto poznać drogę tej znajomości. Problemy, rozterki wewnętrzne i przeżycia ich i rodzin tam zamieszkałych. Jest to czas I wojny światowej, pobory do wojska nie ominęły też Ameryki. Nie ominęła ich też grypa hiszpanka. Wszystko to opisane niezwykle barwnym językiem. Widzi się krajobrazy, ludzi , czuje zapachy i  rosnące napięcie pomiędzy bohaterami, a iskrzy przez cały czas, bo jak może być, gdy rozsądek walczy z uczuciem. Gdy w tej samej kobiecie zakochuje się i ojciec i syn. Polecam

---

52 książka, 489/22.118